
Verduurzamingsinterventies verpleegafdelingen
Verpleegkundig handelen
Waakinfuus inloopsnelheid verlagen
Een waakinfuus met NaCl 0,9% met inloopsnelheid 5ml/uur wordt vaak gebruikt om het infuus toegankelijk te houden bij patiënten zonder intraveneuze medicatietoediening. Door de pompstand te verlagen naar 2ml/uur wordt minder NaCl 0,9% gebruikt, waardoor kleinere infuuszakken kunnen worden ingezet of infuuszakken minder vaak vervangen hoeven te worden. Dit is duurzamer en bespaart materiaal.
Interventie
Waakinfuus (NaCl flow) van 2ml/uur aanhouden om een centrale lijn of perifeer infuus toegankelijk te houden in plaats van 5ml/uur.
Werkwijze
Kijk naar de werkwijze voor het implementeren van een andere aanpak in verpleegkundig handelen en raadpleeg het stappenplan voor meer informatie over het opstellen van een doel, implementatie en evaluatie.

Milieu-impact
Gemeten in CO2-uitstoot door vermindering van het aantal NaCl 0,9% infuuszakken. Meer weten over de milieu-impact? Kijk onderaan deze pagina voor meer uitleg.
Huidige situatie
1 waakinfuus met NaCl met inloopsnelheid 5ml/uur
Nieuwe situatie
1 waakinfuus met inloopsnelheid 2ml/uur
Welke infuuszak het meest duurzaam is, hangt af van de totale infuusperiode. Bij een inloopsnelheid van 2ml/uur is de duurzaamste keuze: 50 ml voor 0-24 uur, 100 ml voor 24-60 uur, 250 ml voor 60-108 uur en 500 ml voor 108-168 uur.
Impact per infuuszak NaCl 0,9%
50 ml infuuszak = 0,16 kg CO2-eq
100 ml infuuszak = 0,20 kg CO2-eq
250 ml infuuszak = 0,38 kg CO2-eq
500 ml infuuszak = 0,59 kg CO2-eq

Bij een infuusperiode van 48 uur (twee dagen) en een inloopsnelheid van 2 ml/uur is een infuuszak van 100 ml genoeg. Je hebt dan geen zak van 250 ml nodig als de inloopsnelheid 5ml/uur was geweest. Dit zorgt voor 47% minder uitstoot CO2-eq!
Vermindering van 100 500ml-infuuszakken bespaart
59
kg CO2-eq
en is gelijk aan 303 km autorijden
Wanneer geïmplementeerd?
Deze interventie is geïmplementeerd wanneer 2ml/uur als infuussnelheid op de verpleegafdelingen van het ziekenhuis wordt gehanteerd.
Hoe wordt dit gemeten?
Het effect van deze interventie op ziekenhuisniveau kan niet betrouwbaar worden vastgesteld aan de hand van de variatie in de inkoopdata van het aantal NaCl 0,9% infuuszakken. Analyseer daarom het bestaande protocol om de implementatie op ziekenhuisniveau te beoordelen. Controleer of een inloopsnelheid van 2ml/uur als standaard wordt vermeld en observeer of het protocol wordt nageleefd in de praktijk. Doe dit aan de hand van de toedienregistratie van de apotheek, indien beschikbaar en betrouwbaar. Wanneer dit niet genoteerd wordt, kan een meting op de verpleegafdelingen worden gedaan door het aantal patiënten te bepalen dat per tijdseenheid een waakinfuus heeft. Een template voor deze meting is te vinden in de Teams-omgeving als je ziekenhuis deelneemt aan het programma.
Op afdelingsniveau kan ook het aantal waakinfusen worden ingeschat op basis van de waakinfuusmeting. Hiermee kan het aantal infuuszakken (volumes 50, 100, 250 of 500 ml) worden berekend die gebruikt worden bij een waakinfuus. Met de milieu-impactrekentool kan de milieu-impact hiervan berekend worden, maar dit is niet verplicht voor het programma. De rekentool is te vinden in de Teams-omgeving als je ziekenhuis deelneemt aan het programma.
Bronnen
Klik hier voor een voorbeeld uit de praktijkperikelen van Medisch Contact.
Klik hier voor de aanbeveling van de Groene IC, kopje ‘lagere pompstanden’.
Klik hier voor de aanbeveling van de werkgroep van de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuisapothekers in bijlage 2, maatregel 3. Deze aanbeveling werd gedaan in november 2024 tijdens het beschikbaarheidsprobleem van infusievloeistoffen.
Bekijk onze andere interventies
Monitoring parameters
Bloedonderzoek verminderen
Bloedonderzoeken zijn een essentieel onderdeel van de zorg, maar zijn ook vervuilend en kosten tijd. Verpleegkundigen spelen een rol aan de voorkant van het proces en kunnen samen met artsen en verpleegkundig specialisten kijken naar mogelijkheden om minder bloedonderzoeken uit te voeren.
Verpleegkundig handelen
Infuuslijn eens per 7 dagen verwisselen
Infuuslijnen, het deel van het infuussysteem dat zich buiten het lichaam bevindt en is aangesloten op de intraveneuze katheter, worden momenteel elke vier dagen vervangen om infecties te voorkomen. Onderzoek toont aan dat vervanging van infuussystemen om de zeven dagen geen verhoogd infectierisico geeft1,2. Dit bespaart materialen en tijd voor verpleegkundigen.