
Verduurzamingsinterventies verpleegafdelingen
ADL
Gebruik linnengoed verminderen
Linnengoed wordt gebruikt voor allerlei doeleinden. Minder linnengoed gebruiken is niet alleen beter voor het milieu, maar ook voor de patiënt in het kader van decubituspreventie. De Beter Laten lijst1 adviseert: “Vermijd of beperk overbodige lagen onder de patiënt, zoals linnengoed, positioneringsmateriaal, celstofmatjes, incontinentiemateriaal, kleding en beddengoed.”
Interventie
Het gebruik van linnengoed verminderen door alleen linnengoed te gebruiken of te verschonen als dit nodig is.
Werkwijze
- Kijk naar de werkwijze voor het verminderen van het gebruik van een product.
- Beschrijf in het implementatieplan alternatieven zoals de situaties waarin kleinere linnengoeditems volstaan (bijvoorbeeld een washand in plaats van een handdoek).
- Evalueer hoe vaak bedden worden verschoond en of dit minder kan. Het huidige advies is dagelijkse beddengoedverschoning bij bedlegerige patiënten en wekelijks bij niet-bedlegerige patiënten2. Leg dit vast in het implementatieplan.
- Raadpleeg het stappenplan voor meer informatie over het opstellen van een doel, implementatie en evaluatie.

Milieu-impact
Lagere milieu-impact (gemeten in CO2 uitstoot) door vermindering van het aantal kilogram linnengoed dat gewassen wordt. Meer weten over de milieu-impact? Kijk onderaan deze pagina voor meer uitleg.
De milieu-impact is berekend voor 1 kg droog linnengoed*
Gebruik en één keer wassen van 1 kg linnengoed = 0,45 kg CO2-eq

Het voorbeeld is gemaakt met de gewichten uit het invultemplate linnengoed. Voor het verschonen van één bed is 1,8 kg linnengoed nodig: één kussensloop en twee hoeslakens (één voor het matras en één als bovenlaken).
* Dit bevat productie, transport, wassen en afvalverwerking. Er is vanuit gegaan dat het linnengoed 100 keer gewassen wordt en vanwege slijtage hierna vervangen wordt.
Gedurende een jaar één keer per week één bed verschonen in plaats van dagelijks bespaart
225
kg CO2-eq
en is gelijk aan 1.306 km autorijden
Wanneer succesvol geïmplementeerd?
Deze interventie is geïmplementeerd wanneer het gestelde doel behaald is waarbij minder linnengoed wordt gebruikt ten opzichte van voor de implementatie en het verschil in kg CO2-equivalent is berekend.
Hoe wordt dit gemeten?
- Bepaal het aantal linnengoeditems op basis van het besteloverzicht van het linnengoed. Linnengoeditems kunnen zijn: lakens, kussenslopen, dekens, steeklakens, handdoeken, washandjes, patiënten jassen/pyjama’s en eventuele andere items die van toepassing zijn in het ziekenhuis
- Gebruik de linnengoed-template om het totale gewicht van de linnengoeditems te berekenen en vul de milieu-impact rekentool in. Deze zijn te vinden in de Teams-omgeving als je ziekenhuis deelneemt aan het programma.
- Let op: andere interventies kunnen de uitkomsten van deze interventie beïnvloeden. Wordt tegelijkertijd de interventie ‘wassen ongebruikt linnengoed verminderen’ geïmplementeerd, dan kan dit de berekende milieu-impact versterken. Wordt tegelijkertijd de interventie ‘gebruik celstofmatten verminderen’ geïmplementeerd, dan kan dit de berekende milieu-impact verlagen door meer gebruik van linnengoed. Voer de implementatie van de interventies ‘wassen ongebruikt linnengoed verminderen’ en ‘gebruik celstofmatten verminderen’ op een ander moment uit om het effect van deze interventie goed te kunnen meten.
Bronnen
Er zijn nog geen bronnen ter inspiratie beschikbaar. Heeft jouw ziekenhuis deze interventie al geïmplementeerd en wil je dit delen? Neem contact op met het programma Samen de zorg vergroenen.
Voetnoten
1. V&VN (Mei 2023). ‘Beter Laten’ aanbevelingen (n = 64) | Ziekenhuis
2. Werkgroep Infectie Preventie (2014). Richtlijn Linnengoed.
Bekijk onze andere interventies
Verpleegkundig handelen
Niet-steriele herbruikbare hechting-verwijderset
Hechtingen worden door de verpleegkundige verwijderd met bijvoorbeeld steriele wegwerpmaterialen zoals gazen, wattenstokjes, pincet en schaar of draadsnijder (stitchcutter). De combinatie van pincet en schaar hoeven niet steriel te zijn en kunnen vervangen worden door een herbruikbare schone (gereinigde en gedesinfecteerde) pincet en schaar1. Dit betekent dat na reiniging en desinfectie de laatste stap, sterilisatie van de materialen, niet wordt uitgevoerd. Hierbij heeft machinale reiniging (thermische desinfectie) de voorkeur boven handmatig.
Verpleegkundig handelen
Waakinfuus inloopsnelheid verlagen
Een waakinfuus met NaCl 0,9% met inloopsnelheid 5ml/uur wordt vaak gebruikt om het infuus toegankelijk te houden bij patiënten zonder intraveneuze medicatietoediening. Door de pompstand te verlagen naar 2ml/uur wordt minder NaCl 0,9% gebruikt, waardoor kleinere infuuszakken kunnen worden ingezet of infuuszakken minder vaak vervangen hoeven te worden. Dit is duurzamer en bespaart materiaal.