
Verduurzamingsinterventies verpleegafdelingen
Algemene middelen
Medicijncupje van papier
Medicatie wordt vaak meerdere keren per dag verstrekt in plastic medicijncupjes en dit zorgt voor veel afval. Papieren medicijncupjes geschikt voor dranken (met minder dan 5% plastic) zijn een duurzamer alternatief. In sommige situaties blijft een plastic cupje nodig, bijvoorbeeld bij het malen van medicatie.
Interventie
Wegwerpbare plastic medicijncupjes vervangen door papieren medicijncupjes.
Exclusie: Papieren medicijncupjes zijn niet geschikt voor het malen van medicatie.
Milieu-impact
Gemeten in CO2-uitstoot door minder milieubelastend materiaal in medicijncupjes.
Werkwijze
- Kijk naar de werkwijze voor het implementeren van een (herbruikbaar) product.
- De aanwezigheid van plastic medicijncupjes kan het gedrag beïnvloeden. Beschrijf in het implementatieplan op welke plek de papieren medicijncupjes staan. Hierbij kan het zinvol zijn om de plastic medicijncupjes bewust ergens anders neer te zetten, bijvoorbeeld naast de medicijnvermaler met de melding “alleen voor gemalen tabletten”.
- Raadpleeg het stappenplan voor meer informatie over het opstellen van een doel, implementatie en evaluatie.

Wanneer geïmplementeerd?
Deze interventie is geïmplementeerd wanneer verpleegafdelingen in het ziekenhuis papieren medicijncupjes gebruiken, tenzij dit niet anders kan, en het verschil in kg CO2-equivalent is berekend.
Hoe wordt dit gemeten?
De milieu-impact van deze interventie kan worden bepaald met behulp van de inkoopdata van het aantal medicijncupjes, zie werkwijze meten interventie met inkoopdata. Gebruik hiervoor de inkoopdata van zowel plastic, als papieren medicijncupjes.
Let op: andere interventies kunnen de uitkomsten van deze interventie beïnvloeden. Wordt tegelijkertijd de interventie ‘medicijncupjes verminderen’ geïmplementeerd, dan kan dit de inkoopdata van medicijncupjes beïnvloeden. Voer de implementatie van de interventie ‘medicijncupjes verminderen’ op een ander moment uit om het effect goed te kunnen meten.
Bronnen
Klik hier voor een voorbeeld van een papieren medicijncupje met minder dan 5% plastic én maatvoering in ml.
Er zijn verder nog geen bronnen ter inspiratie beschikbaar. Heeft jouw ziekenhuis deze interventie al geïmplementeerd en wil je dit delen? Neem contact op met het programma Samen de zorg vergroenen.
Resultaten
%
%
%
Bekijk onze andere interventies
Verpleegkundig handelen
Schoon blaas-katheteriseren
Sinds juli 2024 mag blaaskatheterisatie volgens de nieuwe richtlijn worden uitgevoerd met de ‘no-touchtechniek’1. Hierbij worden niet-steriele handschoenen gedragen en de genitaliën gereinigd met kraanwater. Deze duurzamere aanpak vereist minder steriele materialen en bespaart tijd doordat het door één verpleegkundige kan worden uitgevoerd. Met deze interventie brengen verpleegkundigen de nieuwe richtlijn in praktijk.
Verpleegkundig handelen
Waakinfuus inloopsnelheid verlagen
Een waakinfuus met NaCl 0,9% met inloopsnelheid 5ml/uur wordt vaak gebruikt om het infuus toegankelijk te houden bij patiënten zonder intraveneuze medicatietoediening. Door de pompstand te verlagen naar 2ml/uur wordt minder NaCl 0,9% gebruikt, waardoor kleinere infuuszakken kunnen worden ingezet of infuuszakken minder vaak vervangen hoeven te worden. Dit is duurzamer en bespaart materiaal.
Algemene middelen
Gebruik handschoenen verminderen
Verpleegkundigen gebruiken veel niet-steriele handschoenen tijdens hun werkzaamheden in de zorg voor de patiënt. Er zijn drie situaties waarbij handschoenen nodig zijn: 1) bij patiënten in isolatie, 2) bij kans op contact met slijmvliezen en lichaamsvloeistoffen en 3) bij het klaarmaken van bepaalde medicatie. Het standaard dragen van handschoenen wordt afgeraden1. Door het hoge verbruik in ziekenhuizen hebben handschoenen een aanzienlijke milieu-impact2.