
Verduurzamingsinterventies verpleegafdelingen
ADL
Wasbare onderlegger
Wegwerpcelstofmatten hebben een grote milieu-impact door de grondstoffen waar ze van gemaakt zijn. Er is bijvoorbeeld hout nodig voor de pulp die zorgt voor de absorberende werking van de celstofmat. Daarnaast zijn celstofmatten slecht te recyclen.
Interventie
Vervangen van wegwerpbare celstofmatten door wasbare onderleggers.
Werkwijze
Kijk naar de werkwijze voor het implementeren van een (herbruikbaar) product en raadpleeg het stappenplan voor meer informatie over het opstellen van een doel, implementatie en evaluatie.

Milieu-impact
Gemeten in CO2 -uitstoot door vermindering van het aantal celstofmatten en hergebruik van wasbare onderleggers. Meer weten over de milieu-impact? Kijk onderaan deze pagina voor meer uitleg.
Huidige situatie
Wegwerpbare celstofmat 60 x 60 cm
- 100 celstofmatten van 28 gram = 20,2 kg CO2-eq
- 100 celstofmatten van 40 gram = 26,6 kg CO2-eq
Nieuwe situatie
Wasbare onderlegger van 60 x 60 cm
- 100 keer een wasbare onderlegger gebruiken en 100 keer wassen = 8,7 kg CO2-eq
-33-43% CO2

Er zijn twee wegwerpbare celstofmatten berekend: een celstofmat van 28 gram met 330 gram absorptie vermogen en eentje van 40 gram met 570 gram absorptie vermogen.
100 keer een wasbare onderlegger gebruiken in plaats van een celstofmat bespaart
11,5-17,9
kg CO2-eq
en is gelijk aan 59 tot 92 km autorijden
Wanneer succesvol geïmplementeerd?
Deze interventie is geïmplementeerd wanneer verpleegafdelingen in het ziekenhuis zijn overgestapt op een wasbare onderlegger en het verschil in kg CO2-equivalent is berekend.
Hoe wordt dit gemeten?
De milieu-impact van deze interventie kan worden bepaald met behulp van de inkoopdata van het aantal celstofmatten, zie werkwijze meten interventie met inkoopdata.
Let op: andere interventies kunnen de uitkomsten van deze interventie beïnvloeden. Wordt er tegelijkertijd de interventie ‘gebruik celstofmat verminderen’ geïmplementeerd, dan kan dit de inkoopdata van celstofmatten beïnvloeden. Voer de implementatie van de interventie ‘gebruik celstofmat verminderen’ eerst uit en daarna deze interventie om het effect goed te kunnen meten.
Bronnen
Klik hier voor een voorbeeld van Noordwest Ziekenhuisgroep waar de wasbare onderleggers zijn geïntroduceerd. Hiermee streeft het ziekenhuis naar nul wegwerpbare celstofmatten per jaar.
Klik hier voor de best practice van de Groene IC over wasbare onderleggers.
Bekijk onze andere interventies
Verpleegkundig handelen
Schoon blaas-katheteriseren
Sinds juli 2024 mag blaaskatheterisatie volgens de nieuwe richtlijn worden uitgevoerd met de ‘no-touchtechniek’1. Hierbij worden niet-steriele handschoenen gedragen en de genitaliën gereinigd met kraanwater. Deze duurzamere aanpak vereist minder steriele materialen en bespaart tijd doordat het door één verpleegkundige kan worden uitgevoerd. Met deze interventie brengen verpleegkundigen de nieuwe richtlijn in praktijk.
Verpleegkundig handelen
Niet-steriele herbruikbare hechting-verwijderset
Hechtingen worden door de verpleegkundige verwijderd met bijvoorbeeld steriele wegwerpmaterialen zoals gazen, wattenstokjes, pincet en schaar of draadsnijder (stitchcutter). De combinatie van pincet en schaar hoeven niet steriel te zijn en kunnen vervangen worden door een herbruikbare schone (gereinigde en gedesinfecteerde) pincet en schaar1. Dit betekent dat na reiniging en desinfectie de laatste stap, sterilisatie van de materialen, niet wordt uitgevoerd. Hierbij heeft machinale reiniging (thermische desinfectie) de voorkeur boven handmatig.
Verpleegkundig handelen
Waakinfuus inloopsnelheid verlagen
Een waakinfuus met NaCl 0,9% met inloopsnelheid 5ml/uur wordt vaak gebruikt om het infuus toegankelijk te houden bij patiënten zonder intraveneuze medicatietoediening. Door de pompstand te verlagen naar 2ml/uur wordt minder NaCl 0,9% gebruikt, waardoor kleinere infuuszakken kunnen worden ingezet of infuuszakken minder vaak vervangen hoeven te worden. Dit is duurzamer en bespaart materiaal.