
Verduurzamingsinterventies verpleegafdelingen
ADL
Gebruik celstofmat verminderen
Wegwerpcelstofmatten zijn bedoeld om grote hoeveelheden lichaamsvloeistof van een patiënt te absorberen. In de praktijk worden de celstofmatten ook voor andere doeleinden gebruikt, zoals het drogen van gemorste vloeistof op de vloer. In veel gevallen volstaat een handdoek of opvangbak. Door het hoge verbruik in ziekenhuizen hebben celstofmatten een aanzienlijke milieu-impact1.
Interventie
Het gebruik van celstofmatten verminderen door alleen celstofmatten te gebruiken wanneer hier een indicatie voor is.
Werkwijze
- Kijk naar de werkwijze voor het verminderen van het gebruik van een product.
- Beschrijf in het implementatieplan alternatieven en stimuleer bewustwording door bijvoorbeeld celstofmatten minder zichtbaar op te bergen dan handdoeken. Plaats een poster bij de aparte voorraad celstofmatten met de boodschap: ‘Let op: gebruik celstofmatten alleen voor het opvangen van grote hoeveelheden vocht.’.
- Raadpleeg het stappenplan voor meer informatie over het opstellen van een doel, implementatie en evaluatie.

Milieu-impact
Gemeten in CO2 -uitstoot door vermindering van het aantal celstofmatten. Meer weten over de milieu-impact? Kijk onderaan deze pagina voor meer uitleg.
De milieu-impact is berekend voor één celstofmat
- 1 celstofmat 60x60 cm, 28 gram = 0,202 kg CO2-eq
- 1 celstofmat 60x60 cm, 40 gram = 0,266 kg CO2-eq

Er zijn twee typen celstofmatten berekend: één celstofmat van 28 gram met 330 gram absorptievermogen en één celstofmat van 40 gram met 570 gram absorptievermogen.
Vermindering van 100 celstofmatten bespaart
20-27
kg CO2-eq
en is gelijk aan 104 tot 136 km autorijden
Wanneer succesvol geïmplementeerd?
Deze interventie is geïmplementeerd wanneer het gestelde doel behaald is waarbij minder celstofmatten worden gebruikt ten opzichte van voor de implementatie en het verschil in kg CO2-equivalent is berekend.
Hoe wordt dit gemeten?
De milieu-impact van deze interventie kan worden bepaald met behulp van de inkoopdata van het aantal celstofmatten, zie werkwijze meten interventie met inkoopdata.
Let op: andere interventies kunnen de uitkomsten van deze interventie beïnvloeden. Wordt tegelijkertijd de interventie ‘wasbare onderlegger’ geïmplementeerd, dan kan dit de inkoopdata van celstofmatten beïnvloeden. Voer de implementatie van de interventie ‘wasbare onderlegger’ uit na de implementatie van deze interventie om het effect goed te kunnen meten.
Bronnen
Klik hier voor een voorbeeld van het vermijden (refuse) en verminderen (reduce) van celstofmatjes in het UMCG.
Voetnoten
- Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (juni 2024). Landelijke inventarisatie medische disposables UMC’s.
Bekijk onze andere interventies
Algemene middelen
Medicijncupje van papier
Medicatie wordt vaak meerdere keren per dag verstrekt in plastic medicijncupjes en dit zorgt voor veel afval. Papieren medicijncupjes geschikt voor dranken (met minder dan 5% plastic) zijn een duurzamer alternatief. In sommige situaties blijft een plastic cupje nodig, bijvoorbeeld bij het malen van medicatie.
Monitoring parameters
Bloedonderzoek verminderen
Bloedonderzoeken zijn een essentieel onderdeel van de zorg, maar zijn ook vervuilend en kosten tijd. Verpleegkundigen spelen een rol aan de voorkant van het proces en kunnen samen met artsen en verpleegkundig specialisten kijken naar mogelijkheden om minder bloedonderzoeken uit te voeren.