
Verduurzamingsinterventies verpleegafdelingen
ADL
Gebruik celstofmat verminderen
Wegwerpcelstofmatten zijn bedoeld om grote hoeveelheden lichaamsvloeistof van een patiënt te absorberen. In de praktijk worden de celstofmatten ook voor andere doeleinden gebruikt, zoals het drogen van gemorste vloeistof op de vloer. In veel gevallen volstaat een handdoek of opvangbak. Door het hoge verbruik in ziekenhuizen hebben celstofmatten een aanzienlijke milieu-impact1.
Interventie
Het gebruik van celstofmatten verminderen door alleen celstofmatten te gebruiken wanneer hier een indicatie voor is.
Werkwijze
- Kijk naar de werkwijze voor het verminderen van het gebruik van een product.
- Beschrijf in het implementatieplan alternatieven en stimuleer bewustwording door bijvoorbeeld celstofmatten minder zichtbaar op te bergen dan handdoeken. Plaats een poster bij de aparte voorraad celstofmatten met de boodschap: ‘Let op: gebruik celstofmatten alleen voor het opvangen van grote hoeveelheden vocht.’.
- Raadpleeg het stappenplan voor meer informatie over het opstellen van een doel, implementatie en evaluatie.

Milieu-impact
Gemeten in CO2 -uitstoot door vermindering van het aantal celstofmatten. Meer weten over de milieu-impact? Kijk onderaan deze pagina voor meer uitleg.
De milieu-impact is berekend voor één celstofmat
- 1 celstofmat 60x60 cm, 28 gram = 0,202 kg CO2-eq
- 1 celstofmat 60x60 cm, 40 gram = 0,266 kg CO2-eq

Er zijn twee typen celstofmatten berekend: één celstofmat van 28 gram met 330 gram absorptievermogen en één celstofmat van 40 gram met 570 gram absorptievermogen.
Vermindering van 100 celstofmatten bespaart
20-27
kg CO2-eq
en is gelijk aan 104 tot 136 km autorijden
Wanneer succesvol geïmplementeerd?
Deze interventie is geïmplementeerd wanneer het gestelde doel behaald is waarbij minder celstofmatten worden gebruikt ten opzichte van voor de implementatie en het verschil in kg CO2-equivalent is berekend.
Hoe wordt dit gemeten?
De milieu-impact van deze interventie kan worden bepaald met behulp van de inkoopdata van het aantal celstofmatten, zie werkwijze meten interventie met inkoopdata.
Let op: andere interventies kunnen de uitkomsten van deze interventie beïnvloeden. Wordt tegelijkertijd de interventie ‘wasbare onderlegger’ geïmplementeerd, dan kan dit de inkoopdata van celstofmatten beïnvloeden. Voer de implementatie van de interventie ‘wasbare onderlegger’ uit na de implementatie van deze interventie om het effect goed te kunnen meten.
Bronnen
Klik hier voor een voorbeeld van het vermijden (refuse) en verminderen (reduce) van celstofmatjes in het UMCG.
Voetnoten
- Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (juni 2024). Landelijke inventarisatie medische disposables UMC’s.
Bekijk onze andere interventies
Algemene middelen
Gebruik handschoenen verminderen
Verpleegkundigen gebruiken veel niet-steriele handschoenen tijdens hun werkzaamheden in de zorg voor de patiënt. Er zijn drie situaties waarbij handschoenen nodig zijn: 1) bij patiënten in isolatie, 2) bij kans op contact met slijmvliezen en lichaamsvloeistoffen en 3) bij het klaarmaken van bepaalde medicatie. Het standaard dragen van handschoenen wordt afgeraden1. Door het hoge verbruik in ziekenhuizen hebben handschoenen een aanzienlijke milieu-impact2.
Verpleegkundig handelen
Hetzelfde infuussysteem hanteren op alle afdelingen
Wanneer afdelingen verschillende infuussystemen gebruiken, moet het infuus bij overdracht van een patiënt soms vervangen worden omdat het systeem niet passend is. Dit veroorzaakt onnodig afval, kost tijd en kan ongemak geven. Eén uniform infuussysteem voorkomt dit.
Verpleegkundig handelen
Waakinfuus inloopsnelheid verlagen
Een waakinfuus met NaCl 0,9% met inloopsnelheid 5ml/uur wordt vaak gebruikt om het infuus toegankelijk te houden bij patiënten zonder intraveneuze medicatietoediening. Door de pompstand te verlagen naar 2ml/uur wordt minder NaCl 0,9% gebruikt, waardoor kleinere infuuszakken kunnen worden ingezet of infuuszakken minder vaak vervangen hoeven te worden. Dit is duurzamer en bespaart materiaal.